Wiosna w lesie to czas intensywnych zmian, ale i narodzin. Dotyczy to również dzików,
u których właśnie teraz, na przełomie marca, kwietnia i maja, rozpoczyna się okres wyproszeń, czyli przychodzenia na świat młodych warchlaków.

To wyjątkowy moment w życiu tych zwierząt, choć dla większości osób pozostaje niemal niezauważalny. Niewiele osób zdaje sobie sprawę, że locha jeszcze przed porodem przygotowuje dla swoich młodych specjalne schronienie. Takie miejsce nazywane jest barłogiem. To coś więcej niż zwykła sterta gałęzi i liści. To starannie zbudowane leśne „gniazdo”. Powstaje z traw, ściółki, gałęzi i innych naturalnych materiałów. Locha wybiera spokojne, dobrze osłonięte miejsce, najczęściej w gęstwinach, trzcinowiskach lub trudno dostępnych fragmentach lasu, gdzie młode będą bezpieczne.

Barłóg pełni bardzo ważną funkcję. Chroni przed chłodem, wilgocią i drapieżnikami,
a jednocześnie pozwala ukryć młode przed wzrokiem innych zwierząt i ludzi. To właśnie tam przychodzą na świat warchlaki, których w jednym miocie może być od kilku do nawet kilkunastu. Tuż po urodzeniu są niewielkie i bezbronne, ale mają jedną niezwykle ważną cechę, ich ciało pokrywają jasne, podłużne pasy. Ten charakterystyczny wzór działa jak naturalny kamuflaż. Wśród traw i leśnej roślinności młode stają się niemal niewidoczne. W razie zagrożenia instynktownie nieruchomieją, co dodatkowo zwiększa ich szanse na przetrwanie.

W pierwszych tygodniach życia locha jest wyjątkowo czujna i opiekuńcza. Większość czasu spędza w pobliżu barłogu, pilnując młodych i reagując na każdy niepokojący sygnał.
To naturalne zachowanie, gdyż w tym okresie jej głównym zadaniem jest zapewnienie potomstwu bezpieczeństwa.

Dlatego właśnie wiosną warto zachować szczególną ostrożność podczas spacerów po lesie. Warchlaki często pozostają dobrze ukryte, a ich obecność nie zawsze jest widoczna. Zdarza się, że człowiek może podejść bardzo blisko barłogu, nie zdając sobie z tego sprawy. W takiej sytuacji locha może odebrać to jako zagrożenie i zareagować obronnie. Najważniejsze jest wtedy zachowanie spokoju. Nie należy podchodzić do młodych, dotykać ich ani próbować robić zdjęć z bliska. Najlepszym rozwiązaniem jest spokojne wycofanie się, bez gwałtownych ruchów i hałasu.

Warto również pamiętać o psach, ich obecność może dodatkowo niepokoić zwierzęta, dlatego w tym okresie najlepiej prowadzić je na smyczy.

Wiosenny las pełen jest życia, które nie zawsze widać na pierwszy rzut oka.

Katarzyna Dudek

Łowczy Okręgowy Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Ciechanowie